ARA 0531 250 49 49 Palet fiyat teklifi & palet geri dönüşüm

Kapsamlı rehber · Euro palet · EPAL

EPAL Palet Rehberi

Bir standart, bir dernek ve 675 milyon palet. Euro paletin 1961'deki doğuşundan bugünün QR kodlu paletlerine, EPAL'in lisans ve denetim sisteminden takas hukukuna ve akademik çalışmalara kadar EPAL hakkında bilinmesi gereken her şey.

Kısaca

EPAL (European Pallet Association e.V.), dünyanın en büyük açık palet takas havuzunu yöneten, 1991'de kurulmuş, kâr amacı gütmeyen ve Düsseldorf merkezli bir dernektir. Yönettiği EPAL Euro palet, 1961'de Avrupa demiryollarının belirlediği 1200 × 800 × 144 mm'lik standart palettir. EPAL palet yalnızca EPAL lisansı olan üreticiler tarafından üretilir ve lisanslı tamirciler tarafından onarılır; lisans sahipleri bağımsız denetim şirketleri tarafından yılda 25.000'den fazla habersiz denetimle kontrol edilir. Üretim lisansı başvurusu 1.150 € işlem ve denetim ücreti, ISPM 15 kayıt belgesi ve 100 adet test paleti gerektirir; süreç en fazla 6 ay sürer. Bugün dolaşımda yaklaşık 675 milyon EPAL Euro palet ve 20 milyon EPAL kutu palet bulunuyor; 40'tan fazla ülkede yaklaşık 1.700 lisans sahibi faaliyet gösteriyor. 2013'ten beri EPAL paletlerin iki köşe takozunda da oval içinde EPAL logosu yer alır ve 2024'ten beri QR kodlu EPAL paletler üretilmektedir.

Bir kamyonun kasasında, bir limanın rampasında ya da bir marketin deposunda gördüğünüz açık renkli ahşap paletin köşe takozundaki oval "EPAL" yazısı, 60 yılı aşkın bir standardizasyon hikâyesinin özetidir. Bu sayfada o hikâyeyi baştan sona anlatıyor; teknik verileri, lisans sistemini, takas kurallarını ve EPAL hakkında dünyada yazılmış çalışmaları tek yerde derliyoruz. Her bilginin kaynağı sayfanın sonundaki kaynakçada numarasıyla yer alıyor.

Köşe takozlarında oval EPAL logosu görünen yeni Euro palet istifi
Köşe takozlarında oval EPAL logosu görünen yeni Euro palet istifi

EPAL nedir?

EPAL (European Pallet Association e.V.), Avrupa Palet Birliği'dir. 1991'de kurulmuştur, merkezi Almanya'nın Düsseldorf şehrindedir ve kâr amacı gütmeyen bir dernek olarak çalışır.[1] Derneğin iki temel görevi vardır: uluslararası EPAL Euro palet takas havuzunu organize etmek ve bu havuzdaki paletlerin kalitesini güvence altına almak.

Gösterge Değer
Kuruluş 1991
Merkez Düsseldorf, Almanya
Yapı 14 ulusal komite ve 4 temsilcilik
Faaliyet 40'tan fazla ülke
Lisans sahibi üretici ve tamirci Yaklaşık 1.700
Dolaşımdaki EPAL Euro palet Yaklaşık 675 milyon
Dolaşımdaki EPAL kutu palet Yaklaşık 20 milyon
Bağımsız denetim Yılda 25.000'den fazla habersiz denetim

Kaynaklar: [1] [2] [7]

EPAL kendisini "dünyada bağımsız denetim şirketlerinin dış kalite güvencesine tabi tek yük taşıyıcı havuzu" olarak tanımlar.[2] Bu iddianın arkasında, aşağıda ayrıntısıyla anlatılan lisans ve habersiz denetim sistemi vardır.

EPAL ile Euro palet arasındaki ilişki

Günlük dilde "Euro palet" ve "EPAL palet" aynı şey için kullanılır, ama aradaki ilişkiyi bilmek önemlidir:

  • Euro palet, 1961'de belirlenen 1200 × 800 × 144 mm'lik palet tipinin adıdır.
  • EPAL, bu palet tipinin kalitesini ve takas havuzunu yöneten kuruluşun adıdır ve aynı zamanda tescilli bir markadır.
  • EPAL Euro palet ise EPAL lisansıyla üretilmiş, EPAL markasını taşıyan Euro paleti ifade eder.

Yani her EPAL Euro palet bir Euro palettir; ama 1200 × 800 mm ölçüsündeki her palet EPAL palet değildir. Aynı ölçüde damgasız palet üretmek serbesttir; üzerine EPAL markasını vurmak ise yalnızca lisans sahiplerinin hakkıdır. Bu ayrımın tarihi kökeni bir sonraki bölümde.

Euro paletin doğuşu: palet öncesinden 1961'e

Paletin atası, ağır yükleri zeminden yükseltmek için kullanılan basit kızaklardır. Modern paletin hikâyesi ise forkliftle başlar.

1920'lerForklift ve kaldırma araçları yaygınlaşmaya başlar. Yükler standart olmayan platformlarla taşınır.[13]
1939ABD'de ahşap palet için ilk patent başvurusu yapılır.[11]
1939–1945İkinci Dünya Savaşı'nda palet kitlesel olarak kullanılır. ABD ordusunun lojistik tarihini yazan Dr. Erna Risch'e atfedilen tespite göre forkliftten sonra savaşın en büyük lojistik yeniliği paletin yaygın kullanımıdır.[14]
1945Savaş sonrası Avustralya'da kalan ABD paletleri ve forkliftleri, bugün dünyanın en büyük palet kiralama şirketlerinden biri olan CHEP'in kuruluşuna zemin hazırlar.[14]
1949Dört yönlü forklift girişine izin veren modern palet ilkesi patentlenir.[11]
1952Avrupa'da farklı palet ölçülerinin ticareti ve demiryolu taşımacılığını zorlaştırdığı tespit edilir; ortak bir anlaşma için çalışmalar başlar.[11]
1 Temmuz 1961Avrupa demiryolu işletmeleri, Uluslararası Demiryolları Birliği (UIC) çatısı altında 800 × 1200 × 144 mm'lik ortak paleti standart takas paleti olarak kabul eder. Avrupa Palet Havuzu (EPP) kurulur; kurucu üyeler Avusturya (ÖBB), Almanya (DB) ve İsviçre (SBB) demiryollarıdır.[10][11]

Euro paletin tasarımı, kaynaklarda İsveç'in Gyllsjö kasabasından Ivar ve Tore Svensson kardeşlere atfedilir; kardeşlerin meyve taşıma kasalarından ilham aldığı anlatılır.[9][14] Standart paletin etkisi çarpıcıydı: kaynaklara göre demiryolu vagonlarının yüklenmesi, önceki yöntemlere göre zamanın yalnızca onda biriyle yapılabilir hale geldi.[9]

Demiryollarının amacı açıktı: karayolu taşımacılığıyla rekabet edebilmek için hızlı yüklenen, sınır ötesinde de aynı şekilde elleçlenen ortak bir yük taşıyıcıya ihtiyaç vardı.[11] Palet ölçüsü UIC'nin 435-2 sayılı teknik broşürüyle tanımlandı.[10]

1961'den 1991'e: demiryolundan karayoluna

1966Julius Hofer'in Euro paletin yapısını tanımlayan faydalı model başvurusu yayımlanır.[13]
1968Standart kafesli kutu palet (bugünkü EPAL kutu palet) de belirlenir.[9]
1975Alman Federal Demiryolları, marka haklarını EPAL'in öncülü olan Gütegemeinschaft Paletten'e (GPAL) devreder.[13]
1980'lerPalet kullanımı demiryolu ve denizyolundan karayoluna kayar; Euro palet Avrupa'nın baskın yük taşıyıcısı olur.[13]
1984Avrupa Palet Havuzu'nun işleri, demiryollarının kurduğu bağımsız bir çalışma grubuna devredilir.[10]
199121 ülkenin demiryolları Euro palet takas eder hale gelir. Aynı yıl EPAL kurulur.[10][1]

Euro palet yaygınlaştıkça bir sorun büyüdü: düşük kaliteli keresteyle üretilen, ölçüsü tutmayan, kolay kırılan, kıymık ve küf sorunu olan kopyalar piyasaya girdi.[9] Takas sistemi ancak herkesin aynı kalitede palet verip aldığı sürece işleyebilirdi. EPAL bu kalite sorununu çözmek için kuruldu ve lisanslı üretim ile bağımsız denetim sistemini getirdi.

EPAL ve UIC: "EUR" damgasının hikâyesi

Euro paletin tarihindeki en çok karıştırılan konu, EPAL ile demiryolları (UIC) arasındaki ilişkidir. Eski paletlerde iki ayrı logo görülmesinin nedeni budur.

1993–2012EPAL, demiryollarına ait "oval içinde EUR" markası için kalite güvencesi ve üretici lisanslamasını yürüten hizmet sağlayıcı olarak çalışır. Paletlerin sol köşe takozunda EPAL, sağ köşe takozunda EUR logosu bulunur.[10][9]
2012–2013Marka sahibi Rail Cargo Group ile EPAL arasındaki işbirliği sona erer. İki marka, açık Euro palet takas havuzunda rakip hale gelir.[10] 2013'ten itibaren EPAL lisansıyla üretilen paletlerde her iki köşe takozunda da oval içinde EPAL logosu yer alır.[13]
2014EPAL ile UIC arasında, iki tarafın paletlerinin birbirleriyle takas edilebilmesini sağlayan bir takas anlaşması yapılır.[15]
1 Mayıs 2017EPAL, UIC ile takas anlaşmasını sona erdirir. Bu tarihten sonra UIC/EUR paletler EPAL paletlerle takas edilmez.[15][16]
31 Aralık 202128 Şubat 2017'den önce üretilmiş EUR damgalı paletler için tanınan geçiş süresi sona erer.[15][16]

EPAL, ayrılık kararının gerekçesi olarak UIC tarafında kalite güvencesi ve sahte palet ithalatıyla mücadele konusunda ciddi eksiklikler bulunduğunu açıkladı. Dönemin EPAL CEO'su Martin Leibrandt, kontrolsüz sahte UIC/EUR palet ithalatının EPAL havuzunun kalitesini ve güvenliğini tehlikeye attığını söyledi. Basına yansıyan değerlendirmelere göre, EPAL paletleri taklit etmek güvenlik önlemleri nedeniyle zorlaştıkça sahteciler UIC/EUR paletlere yönelmişti.[15][16]

Bugün ne anlama geliyor? EPAL havuzunda takas edilebilir palet, köşe takozlarında oval içinde EPAL logosu taşıyan palettir. Demiryollarının "EUR" markalı paletleri ayrı bir yapı altında varlığını sürdürür.[10] Eski bir palette sağ köşede "EUR" görmeniz paletin sahte olduğu anlamına gelmez; çoğu zaman 2013 öncesi üretimdir. Ancak takas ve ikinci el değeri açısından alıcınızın hangi paleti kabul ettiğini mutlaka netleştirin.

Eski tip EPAL/EUR damgalı palet ile yeni tip iki köşesi EPAL damgalı paletin karşılaştırması
Eski tip EPAL/EUR damgalı palet ile yeni tip iki köşesi EPAL damgalı paletin karşılaştırması

EPAL Euro paletin anatomisi

EPAL Euro palet (EPAL 1) parça parça tanımlanmış bir üründür:[3][9]

Özellik Değer
Ölçü 1200 × 800 × 144 mm
Ölçü toleransı Uzunluk ve genişlikte ±3 mm, yükseklikte ±7 mm
Ağırlık Yaklaşık 25 kg
Parçalar 11 tahta, 9 takoz, 78 çivi
Tahta kalınlığı 22 mm
Üretimde azami nem %22
Güvenli çalışma yükü 1.500 kg
İstif yükü Kaynaklarda yaygın değer 4.000 kg; EPAL'in güncel verisine göre düz ve sağlam zeminde en alttaki palete en fazla 5.500 kg
Isıl işlem 1 Ocak 2010'dan beri tüm yeni EPAL paletler ISPM 15'e göre ısıl işlemli

Çivilerin her birinin yeri tanımlıdır; bu dizilim paletin köşegen yönündeki sağlamlığını sağlar. EPAL çivilerinin başlarında iki harfli kod bulunur.[3] Yapının parça parça anlatımı için: 78 çivi, 11 tahta, 9 takoz.

Damgalar ve işaretler

EPAL'e göre bir EPAL Euro palette on ayrı işaret bulunur. Başlıcaları:[3]

  • İki köşe takozunda oval içinde EPAL logosu
  • Orta takozda IPPC işareti, ülke kodu, bitki koruma kayıt numarası ve işlem kodu (HT)
  • Lisans numarası ile üretim yılı ve ayı
  • Kalite kontrol zımbası (kontrol çivisi)
  • 2024'ten beri üretilenlerde QR kod ve seri numarası

Onarılan EPAL paletlerde lisanslı tamircinin özel onarım çivisi bulunur.[13] Damgaların ayrıntılı okunuşu: EPAL palet damgaları nasıl okunur?

Orta takozda IPPC, lisans numarası ve QR kodun birlikte göründüğü yakın çekim
Orta takozda IPPC, lisans numarası ve QR kodun birlikte göründüğü yakın çekim

EPAL ürün ailesi

EPAL yalnızca Euro paleti değil, bir dizi yük taşıyıcıyı yönetir:[4][5]

Ürün Ölçü (mm) Güvenli çalışma yükü Not
EPAL 1 Euro palet 1200 × 800 × 144 1.500 kg En yaygın tip
EPAL 2 1200 × 1000 × 162 1.250 kg Geniş taban
EPAL 3 1000 × 1200 × 144 1.500 kg Uzun kenardan elleçleme
EPAL 6 yarım palet 800 × 600 × 144 750 kg Teşhir ve perakende
EPAL 7 yarım palet 800 × 600 × 163 500 kg Hafif yarım palet
EPAL kutu palet İç ölçü 1200 × 800, yükseklik 970 1.500 kg Çelik kafes; yaklaşık 70 kg; istifte en alttakine 6.000 kg
EPAL CP1–CP9 760–1300 mm arası Tipe göre Kimya sektörü paletleri

EPAL kutu palet dünyada en yaygın kullanılan takaslı kutu palettir ve özellikle otomotiv sektöründe vazgeçilmez kabul edilir.[5]

CP paletler

Kimya ve plastik sektörü, ürünlerinin (torba, varil, oktabin) ölçülerine uygun dokuz farklı palet tipi kullanır. EPAL bu CP (Chemical Pallet) paletleri de kendi kalite sistemine almıştır:[6]

Tip Ölçü (mm) Tip Ölçü (mm)
CP1 1000 × 1200 × 138 CP6 1200 × 1000 × 156
CP2 800 × 1200 × 138 CP7 1300 × 1100 × 156
CP3 1140 × 1140 × 138 CP8 1140 × 1140 × 156
CP4 1100 × 1300 × 138 CP9 1140 × 1140 × 156
CP5 760 × 1140 × 138

EPAL lisansı: kim üretebilir, nasıl denetlenir?

EPAL bir tescilli markadır. EPAL logolu palet üretmek de onarmak da lisans gerektirir. Lisans başvuruları EPAL'in çevrim içi sistemi üzerinden yapılır.[2] EPAL ayrıca EPAL yük taşıyıcılarının ticaretini yapan firmalar için bir onay rehberi yayımlamıştır.[33]

Lisans sahibinin yükümlülükleri

  • EPAL Teknik Kuralları'na göre kereste, ölçü, çivi ve takoz kullanmak
  • ISPM 15 ısıl işlemini uygulamak
  • Damga ve işaretleri doğru yere ve doğru içerikle vurmak
  • Habersiz denetimlere açık olmak

Bağımsız ve habersiz denetim

EPAL'in kalite güvencesi, EPAL'den bağımsız denetim şirketleri tarafından yürütülür: Bureau Veritas, China Certification & Inspection Group (CCIC) ve Timber Products Inspection (TP). Uluslararası havuzda yılda 25.000'den fazla habersiz denetim yapılır. Denetimler önceden haber verilmeden yapıldığı için kalite güvencesinde en yüksek etkinliğin sağlandığı belirtilir ve dünya genelinde EPAL Teknik Kuralları'na göre aynı denetim koşulları uygulanır.[2]

Lisans türleri

EPAL, faaliyete göre ayrı lisanslar verir ve her biri için ayrı bir şart sayfası (requirement data sheet) yayımlar:[39]

Lisans Kapsam Şart sayfası kodu
EPAL Euro palet üretimi Yeni EPAL Euro palet üretmek P
EPAL Euro palet onarımı Hasarlı EPAL Euro paleti onarmak RP
EPAL kutu palet üretimi Yeni EPAL kutu palet üretmek Y
EPAL kutu palet onarımı Hasarlı EPAL kutu paleti onarmak RY

Lisanssız onarılan EPAL palet takas sistemindeki geçerliliğini kaybeder. Ayrıntı: EPAL lisansı nedir?

EPAL üretim lisansı: başvurudan sertifikaya

Bu bölüm, EPAL'in lisans adaylarına yönelik yayımladığı başvuru rehberi, sık sorulan sorular belgesi ve üretim ile onarım şart sayfalarına dayanır.[35][36][37][38] Ücret ve şartlar değişebileceği için başvuru öncesinde güncel belgeleri EPAL'den teyit edin.

Başvuru adımları

1. BaşvuruEPAL'in internet sitesindeki "lisans sahibi olmak" bölümünden veya [email protected] adresinden başvurulur. Bölgesel irtibat kişisi başvuru formunu ve destek belgelerini gönderir. Türkiye'de süreç EPAL'in ulusal temsil yapısı üzerinden yürür.[35]
2. Belgelerİmzalı lisans başvurusu, kimlik fotokopisi, ticaret sicili (işletme kayıt) belgesi ve işletmenin vaziyet planı. Üretim lisansı için ayrıca ülkenin ISPM 15 kayıt belgesinin kopyası istenir; Türkiye'de bu, Tarım ve Orman Bakanlığı'nın verdiği ısıl işlem ve işaretleme yetki belgesidir.[35][37]
3. Ücretler550 € işlem ücreti ve 600 € değerlendirme ziyareti ücreti, toplam 1.150 € (KDV hariç). Lisans verildikten sonra tarifeye göre yıllık lisans ücreti ve akreditasyon seviyesine göre kademeli denetim ücretleri ödenir.[35][36]
4. Tesis denetimiÜcretler ödendikten sonra EPAL'den bağımsız denetim şirketinin denetçisi tesisi ziyaret eder. Ziyarette donanımlı üretim tesisi, ekipman, ölçüm araçları ve test numuneleri incelenir. Denetçiler EPAL Teknik Kuralları'nın ortak şartnamesine göre çalışır; tolerans aşımı olumsuz sonuç demektir.[35][36]
5. Test numuneleriÜretim lisansında adayın yeni ürettiği 100 adet EPAL Euro palet, onarım lisansında ise onardığı 40 adet palet test numunesi olarak hazır bulundurulur.[37][38]
6. Sertifika ve işaretleme araçlarıOlumlu denetimden sonra lisans sertifikası ile damga plakaları ve denetim partisi numarasıyla eşleşen kontrol zımbaları verilir. Üretim veya onarım ancak lisans sertifikası ve işaretleme araçları alındıktan sonra başlayabilir.[35][36]
SüreLisans süreci başvurudan sonra genellikle 3 ay sürer; 3 ay ek süre tanınır, yani en fazla 6 ay. Kesintisiz ve standarda uygun 6 aylık üretimin ardından bir üst onay seviyesine (2. seviye) geçilebilir.[35][36]

Üretim lisansı için tesis ve ekipman şartları

EPAL Euro palet üretim lisansının şart sayfasına göre denetim ziyaretinde şunlar bulunmalıdır:[37][36]

Alan Şart
Lisans ve belge Geçerli EPAL lisansı (üretim için), ISPM 15 kayıt belgesinin kopyası, EPAL Teknik Kuralları'nın bir nüshası
Isıl işlem Kurutma / ısıl işlem odası veya ISPM 15'e göre işlem görmüş ahşabın satın alınması
Malzeme Ölçüsü doğru (kalibre edilmiş) kereste; EPAL onaylı üreticiler listesindeki onaylı çiviler
Nem kontrolü Ahşap nem ölçer
Kesim Tahta kesme makinesi (veya hazır kesilmiş tahta alımı), takoz kesme makinesi (veya hazır takoz alımı), planya makinesi (isteğe bağlı)
Çakım Ayak (alt kızak) çakım makinesi, üst tabla alt montajı için çakım makinesi
Pah kırma Alt tahtalar için pah kırma ekipmanı, köşe pah kırma ekipmanı
İşaretleme Damga plakalı yakma damga cihazı veya EPAL onaylı inkjet baskı sistemi
Ölçüm 1.500 mm dijital atölye kumpası ve 300 mm dijital kumpas veya tahta kalınlığı, tahta genişliği, toplam boy ve en, tabla aralığı ve giriş yüksekliği için kalibre edilmiş en küçük/en büyük mastarlar
Numune Yeni üretilmiş 100 adet EPAL Euro palet
İsteğe bağlı Zımba tabancası (bulunmazsa ek denetim ücreti doğar)

Elle üretim alternatifi: Makine yerine elle üretim yapılacaksa ayaklar, üst tabla, montaj ve çivi yerleri için ölçüsü doğru şablonlar ile çivi tabancaları bulunmalıdır.[37]

Onarım lisansı için şartlar

EPAL Euro palet onarım lisansının şart sayfasına göre:[38]

Alan Şart
Çalışma yeri En az bir donanımlı onarım istasyonu ve testere gibi aletler
Malzeme Ölçüsü doğru onarım malzemesi
Çivi tabancası İki pnömatik tabanca: biri EPAL onaylı 90 mm, diğeri EPAL onaylı 40 mm çiviler için
Ölçüm 150 mm dijital kumpas veya tahta kalınlığı ve genişliği için kalibre mastarlar; ahşap nem ölçer
Belge EPAL Teknik Kuralları'nın bir nüshası
Numune Adayın onardığı 40 adet EPAL Euro palet
Onarım çivisi EPAL International onaylı tedarikçiden onarım işaret çivisi sipariş onayı

Onarım işaret çivilerinin teslimi birkaç hafta sürebilir. Bu çiviler olmadan onarım yapılamaz ve lisans ancak çivilerin teslim alındığı teyit edildiğinde verilir.[38]

Ürünün teknik şartları

Lisanslı üreticinin ürettiği her EPAL Euro palet şu değerleri karşılamalıdır:

Parametre Değer
Dış ölçü 1200 × 800 × 144 mm[3]
Tolerans Boy ve ende ±3 mm, yükseklikte ±7 mm; köşegenler arası fark en fazla 5 mm
Parça sayısı 11 tahta, 9 takoz, 78 çivi[3]
Tahta 22 mm kalınlık; üst tablada 145 mm ve 100 mm genişlikte tahtalar
Takoz Sektör kaynaklarına göre köşe ve kenar ortası takozları 100 × 145 × 78 mm, orta sıra takozları 145 × 145 × 78 mm[40]
Çivi Yalnızca EPAL onaylı çivi üreticilerinden; çivi başlarında iki harfli kod[3][37]
Nem Üretimde en fazla %22
Isıl işlem ISPM 15'e göre çekirdekte en az 56°C'de en az 30 dakika; 2010'dan beri tüm lisanslı üretim ve onarımda zorunlu[35]
İşaretleme İki köşe takozunda EPAL ovali, orta takozda IPPC/HT, lisans numarası, yıl-ay, kontrol zımbası; 2024'ten itibaren QR kod[3]

Ayrıntılı ölçü ve tolerans değerleri lisans sahiplerine verilen EPAL Teknik Kuralları'nda yer alır; bu belge kamuya açık değildir.

Denetim ve yaptırımlar

Lisans verildikten sonra tesis, bağımsız denetim şirketlerince habersiz denetlenmeye devam eder (bkz. yukarıda). Kurallara aykırılık hâlinde EPAL Yönetim Kurulu en az 500 €, en fazla 50.000 € para cezası verebilir, marka kullanım hakkını geri alabilir, ek denetim zorunluluğu getirebilir veya lisansı iptal edebilir.[35]

Türkiye'de EPAL lisansı için ön koşul

EPAL üretim lisansı başvurusunda ISPM 15 kayıt belgesi istendiği için, Türkiye'de EPAL palet üretmek isteyen bir firmanın önce Tarım ve Orman Bakanlığı'ndan ahşap ambalaja ısıl işlem uygulama ve ISPM 15 işaretleme yetkisi alması gerekir. Bakanlık listesindeki yetkili firmaları il il görmek için: ISPM 15 yetkili firmalar haritası.

Türkiye'de EPAL

Türkiye'de EPAL'in ulusal komitesi TEPAL / EPAL Türkiye 2010'dan beri faaliyet gösteriyor.[28] TEPAL yöneticileri, standart dışı paletle ihracat yapan firmaların gümrükte bekleme, ek depolama ücreti ve sözleşme cezasıyla karşılaşabildiğini; palet alırken üreticinin lisansının TEPAL üzerinden doğrulanması gerektiğini vurguluyor.[30] 2019'da TEPAL, Türkiye'de bir EPAL palet havuzu kurma çalışmalarını duyurdu ve EPAL paletin onarımsız 7, lisanslı firmalarca onarılarak 20 kereye kadar kullanılabileceğini belirtti.[29]

Bir paletin lisanslı üretimden gelip gelmediğini anlamanın en güvenilir yolu, orta takozdaki lisans numarasını ulusal komiteye sormaktır.

Türkiye'deki EPAL lisans sahipleri nasıl bulunur?

EPAL lisans sahiplerinin güncel listesi EPAL ve Türkiye'deki temsil yapısı tarafından yayımlanır. Liste lisans verildikçe, askıya alındıkça veya iptal edildikçe değiştiği için en doğru bilgi her zaman resmi kaynaktadır:

EPAL lisansı ile ISPM 15 ısıl işlem yetkisi farklı belgelerdir: Bir firma Bakanlıktan ISPM 15 işaretleme yetkisi almadan EPAL palet üretemez, ama ISPM 15 yetkisi olan her firma EPAL lisans sahibi değildir. Türkiye'deki ISPM 15 yetkili firmaları il il görmek için: ISPM 15 yetkili firmalar haritası.

Kalite sınıfları ve takas kriterleri

Kullanılmış EPAL paletler EPAL'in sınıflandırma rehberine göre dört gruba ayrılır:[25]

Sınıf Tanım
Yeni Kullanılmamış, açık renkli ahşap
A Hafif kullanılmış, temiz, neredeyse yeni görünümlü; damgalar okunur
B Kararmış ahşap, hafif kullanım izi; tam işlevsel
C Belirgin kullanım izi ve kararma; yapısal olarak sağlam

Takas edilebilirlik için kırık tahta, eksik takoz ve okunmayan damga gibi kusurların olmaması gerekir; EPAL logosu, üretici damgası veya ülke kodu eksik paletler takas edilemez.[25][32] Ayrıntı: Euro palet kalite sınıfları

Açık havuz, takas ve hukuk

EPAL sisteminin kalbi açık takas havuzudur: Paletler kimseye kiralanmaz; kullanıcıların malıdır ve "palete palet" ilkesiyle el değiştirir. Yükü teslim alan, aynı sayıda ve kalitede boş paleti geri verir. Bu, paletlerin bir operatöre ait olduğu ve kiralandığı kapalı havuz (kiralama) modellerinden temel farktır.[1] Ayrıntı: Palet havuz sistemleri

Takas uygulamada nasıl düzenleniyor?

Takasın anında yapılamadığı durumlar sık yaşandığı için Almanya'da taşımacılık ve lojistik sektörü yazılı kurallar geliştirmiştir. Alman Spedisyon ve Lojistik Derneği (DSLV) tarafından yayımlanan palet maddeleri arasında, taşıyıcının boş paletleri sonradan geri teslim etme yükümlülüğünü düzenleyen "Bonner Palettentausch" (Bonn palet takası) kuralları ve buna alternatif "Kölner Palettentausch" (Köln palet takası) uygulaması bulunur.[19] Bu kurallar, sözleşmede açıkça kararlaştırıldığında taraflar arasında hangi paletin ne zaman ve hangi kalitede iade edileceğini belirler. Türkiye'den Avrupa'ya taşıma yapan firmaların taşıma sözleşmelerinde palet takasının nasıl düzenlendiğini kontrol etmesi önerilir.

Rakamlarla EPAL

Dönem Veri
Ağustos 2013 – 2014 (12 ay) 63,5 milyon EPAL Euro palet üretimi, 21,5 milyon palet onarımı[23]
2021 Yıllık üretim 100 milyon EPAL Euro paleti aşar; 288.000 kutu palet[22]
2022 109,05 milyon EPAL Euro palet (+%7,55); 340.400 kutu palet (+%18)[22]
Ocak 2024 QR kodlu EPAL Euro palet piyasaya çıkar[8]
Nisan 2025 2 milyondan fazla QR kodlu palet; dolaşımda yaklaşık 675 milyon EPAL Euro palet ve 20 milyon kutu palet; yaklaşık 1.700 lisans sahibi[7]
2025 QR kodlu palet sayısı 4 milyona ulaşır[8]

Farklı kaynaklarda dolaşımdaki palet sayısı 450 milyon ile 675 milyon arasında verilir; bu fark ölçüm yöntemi ve tarihten kaynaklanır. En güncel resmi rakam EPAL'in 2025 açıklamasındaki yaklaşık 675 milyondur.[7][9]

Sahtecilikle mücadele

EPAL markasının değeri, sahteciliği de beraberinde getirdi. EPAL'in sahte paletlere karşı yürüttüğü operasyonlardan bazıları:

  • Eylül 2015: Ukrayna–Slovakya sınırındaki Uzhhorod / Vyšné Nemecké kapısında incelenen 6 kamyondan 2'sinde 1.000'den fazla sahte EPAL palet ele geçirildi. Operasyon EPAL, Bureau Veritas ve Slovak gümrüğü tarafından ortak yürütüldü; paletler ithalatçının masrafıyla imha edildi.[20]
  • Mart 2016: Kiev'de EPAL, Bureau Veritas, Ukrayna polisi ve yerel avukatlarla yapılan operasyonda yasa dışı bir EPAL palet üretim yeri ortaya çıkarıldı; çok sayıda sahte palet ve sahte damga kalıbına el konuldu.[21]

EPAL'in o dönemki CEO'suna göre sahte paletlerin büyük çoğunluğu düşük kaliteli malzemeden ve ölçüsü küçük tahtalardan üretiliyor; orijinal paletin sağlamlığına ve taşıma kapasitesine sahip değil. AB'ye sokulan sahte paletlere gümrükte el konulabiliyor ve yüklerin göndericinin masrafıyla başka palete aktarılması gerekiyor.[21] Sahte paleti tanımak için: Sahte Euro palet nasıl anlaşılır?

Dijital EPAL: QR kod ve palet pasaportu

EPAL, Ocak 2024'te QR kodlu EPAL Euro paleti piyasaya sundu. Her palete bireysel seri numarası ve QR kod verilir; kod üzerinden paletin üretim yeri, onarım geçmişi, konumu, kullanımı ve sürdürülebilirlik verileri gibi bilgilere erişilebilmesi hedeflenir. QR kodlu paletler mevcut açık havuzla tam uyumludur ve normal EPAL paletler gibi takas edilir.[8] EPAL bu sistemi dijital palet pasaportu ve EPAL Pallet App ile destekliyor; QR seri numaralandırmasının endüstriyel ve CP paletlere de yayılması planlanıyor.[8] 2020'den beri QR kod ve GPS izleyicilerle donatılmış "akıllı palet" ağları üzerine araştırmalar da yürütülüyor.[11][13]

Mevzuat: ISPM 15 ve AB Ambalaj Tüzüğü (PPWR)

ISPM 15: 1 Ocak 2010'dan beri üretilen tüm yeni EPAL paletler ISPM 15'e göre ısıl işlemden geçirilir.[3] Türkiye'de ahşap ambalajın ısıl işlemi ve damgalanması, 2019 tarihli yönetmeliğin yerini alan 26 Temmuz 2024 tarihli ve 32613 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan yönetmelikle düzenlenir; yetkili firmaların damga formatı TR-XXXX HT'dir.[27] Ayrıntı: ISPM 15 ısıl işlem

PPWR: AB'nin Ambalaj ve Ambalaj Atıkları Tüzüğü (Tüzük (AB) 2025/40) 11 Şubat 2025'te yürürlüğe girdi; hükümlerinin büyük kısmı 12 Ağustos 2026'dan itibaren uygulanıyor. Tüzük, yeniden kullanılabilir ambalajın onarılabilir, yeniden kullanılabilir ve geri dönüştürülebilir olmasını ve uygunluk beyanıyla belgelenmesini öngörüyor. EPAL, Temmuz 2025'te EPAL Euro paletlerin PPWR kapsamında yeniden kullanılabilir ambalaj olduğunu teyit eden ilk standart uygunluk beyanını yayımladı; beyan tüm lisanslı üretici ve tamircileri kapsıyor ve EPAL 3 ile dokuz CP palet tipi için de benzer beyanlar planlanıyor.[24]

AB'ye ihracat yapan Türk firmaları için bu, palet tedarikçisinden PPWR uygunluk beyanı istenebileceği anlamına geliyor.

Dünya literatüründe EPAL: bir derleme

EPAL ve Euro palet, yalnızca sektör yayınlarında değil, lojistik ekonomisi, hukuk ve çevre bilimlerinde de incelenen bir konu. Farklı alanlarda neler yazıldığını tema tema özetliyoruz.

1. Tarih ve standardizasyon

Alman ve İsviçre lojistik basını, Euro paletin 60. yılında (2021) kapsamlı tarih yazıları yayımladı. Bu yazılar standardın demiryollarının karayolu ile rekabet ihtiyacından doğduğunu, 1952–1961 arasında hazırlanan anlaşmayla 1 Temmuz 1961'de yürürlüğe girdiğini ve paletin 11 tahta, 9 takoz ve 78 özel çividen oluştuğunu vurgular.[11][12] Demiryolu tarafının kendi tarihçesi ise Avrupa Palet Havuzu'nun 1961'de ÖBB, DB ve SBB tarafından kurulduğunu, 1991'e kadar 21 ülkenin demiryollarının katıldığını ve EPAL ile işbirliğinin 2012'de sona erdiğini anlatır.[10] Lojistik şirketlerinin tarih yazıları ise paletin İkinci Dünya Savaşı'ndaki rolüne ve Svensson kardeşlerin tasarımına odaklanır.[14]

2. Takasın ekonomisi

Almanya'da palet takasının maliyeti iki büyük çalışmayla ölçüldü. Fraunhofer IML'nin DSLV ile 2009'da yaptığı çalışmaya göre bir Euro paletin takası bir nakliye firmasına yaklaşık 2,50 euro, bir kafesli kutu paletin takası ise yaklaşık 8 euro maliyet getiriyordu; çalışma palet hesaplarının yönetimindeki yüksek idari maliyete ve düşen palet kalitesine dikkat çekti.[17] DSLV'nin FOR LOGIC enstitüsüne yaptırdığı Aralık 2022 tarihli çalışma ise takas maliyetini palet başına 5,69 ile 6,72 euro arasında hesapladı. EPAL bu çalışmanın, Ukrayna savaşı nedeniyle palet fiyatlarının tarihî zirvede olduğu bir döneme denk geldiğini belirterek yöntemini eleştirdi. Çalışma, çalışan eğitimi, palet hizmet sağlayıcıları ve dijital platformlarla takasın iyileştirilebileceğini de gösterdi.[18]

3. Hukuk ve sözleşmeler

Takasın hukuki yönü Almanya'da DSLV'nin palet maddeleri (Bonn ve Köln palet takası kuralları) ile standart hale getirildi.[19] 2017'deki EPAL–UIC ayrılığı da sektör basınında ayrıntılı tartışıldı: kullanıcılara UIC paletlerini takas paleti yerine tek kullanımlık palet olarak sınıflandırmaları ve takas anlaşmalarını güncellemeleri önerildi.[15][16]

4. Çevre ve yaşam döngüsü

2021'de International Journal of Life Cycle Assessment'ta yayımlanan bir çalışma ahşap, plastik ve ahşap-plastik kompozit paletleri 1.000 tur üzerinden karşılaştırdı. Ahşap palet için 20 tur ömür ve yaklaşık her 12 turda onarım varsayıldı. Biyojenik karbon hariç küresel ısınma etkisinde en düşük değer ahşap palete aitti; plastik palet genellikle en yüksek etkiyi gösterdi.[26] EPAL ise sistemini yeniden kullanım, takas, onarım ve geri dönüşüm üzerine kurulu bir döngüsel ekonomi modeli olarak tanımlıyor.[1] Ayrıntı: Ahşap mı plastik mi? Çevresel karşılaştırma

5. Havuz yönetimi ve yöneylem araştırması

Akademik literatürde palet havuzları (pooling) ayrı bir araştırma alanıdır. Palet havuzu çalışmalarını derleyen bir literatür taraması ve havuz katılımcılarının davranışını evrimsel oyun teorisiyle modelleyen, 2021'de PLOS ONE'da yayımlanan bir makale bu alanın örnekleridir. Bu araştırma alanı; palet havuzlarının nasıl kurulacağını, paletlerin havuz katılımcıları arasında nasıl dağıtılacağını ve katılımcıların sisteme katılma teşviklerini inceler.[31][34]

6. Türkiye'den bakış

Türk basınında EPAL konusu ağırlıklı olarak ihracat ve gümrük perspektifinden ele alınır. TEPAL yöneticileri; standart dışı paletin ihracatta yarattığı riskleri, lisans doğrulamasının önemini ve Türkiye'de bir palet havuzu kurma hedefini vurgular.[28][29][30]

EPAL palet alırken kontrol listesi

  1. İki köşe takozunda oval içinde EPAL logosu var mı?
  2. Orta takozda IPPC / HT damgası ve lisans numarası okunuyor mu?
  3. Kontrol zımbası veya çivisi var mı?
  4. Tahta kalınlığı 22 mm civarında mı, 78 çivi tam mı?
  5. Tedarikçi, paletin hangi lisanslı üreticiden geldiğini söyleyebiliyor mu?
  6. İkinci el ise sınıfı (A, B, C) yazılı ve fotoğraflı mı?
  7. AB'ye ihracatta PPWR uygunluk beyanı gerekiyor mu?

TamEpal ve EPAL

TamEpal olarak EPAL damgalı Euro paletleri lisanslı üretim kanallarından tedarik ediyor; aynı ölçüde damgasız 80x120 paletleri ve özel ölçü paletleri kendi tesisimizde üretiyoruz. Elinizdeki kullanılmış EPAL paletleri sınıfına göre değerlendirip satın alıyoruz. EPAL Euro paletin teknik ürün sayfası için: Euro palet.

Sık Sorulan Sorular

EPAL ne demek?

European Pallet Association, yani Avrupa Palet Birliği. 1991'de kurulmuş, Düsseldorf merkezli, kâr amacı gütmeyen bir dernektir ve EPAL Euro palet takas havuzunu yönetir.

Euro palet ile EPAL palet aynı mı?

Euro palet 1200 × 800 × 144 mm'lik palet tipinin adıdır. EPAL palet, bu tipin EPAL lisansıyla üretilmiş ve EPAL markası taşıyan halidir. Her EPAL palet Euro palettir, ama her 80x120 palet EPAL palet değildir.

Euro palet ne zaman icat edildi?

Avrupa demiryolları 1 Temmuz 1961'de UIC çatısı altında 800 × 1200 × 144 mm'lik ortak paleti standart olarak kabul etti.

Palette "EUR" yazması ne anlama gelir?

2013'e kadar EPAL paletlerin sağ köşe takozunda demiryollarına ait "EUR" logosu bulunuyordu. 2013'ten beri EPAL paletlerin iki köşesinde de EPAL logosu var. EPAL, UIC/EUR paletlerle takası 1 Mayıs 2017'de sona erdirdi; eski EUR damgalı paletler için geçiş süresi 31 Aralık 2021'de bitti.

EPAL lisansı nasıl alınır?

Başvuru EPAL'in çevrim içi lisans sistemi ve ulusal komite üzerinden yapılır. Lisans sahibi EPAL Teknik Kuralları'na uymak ve bağımsız denetim şirketlerinin habersiz denetimlerine açık olmak zorundadır.

EPAL paletleri kim denetler?

Bureau Veritas, China Certification & Inspection Group ve Timber Products Inspection. Yılda 25.000'den fazla habersiz denetim yapılır.

Dünyada kaç EPAL palet var?

EPAL'in 2025 açıklamasına göre dolaşımda yaklaşık 675 milyon EPAL Euro palet ve 20 milyon EPAL kutu palet bulunuyor.

QR kodlu EPAL palet nedir?

Ocak 2024'ten beri üretilen, her birinde bireysel seri numarası ve QR kod bulunan EPAL paletlerdir. Normal EPAL paletlerle aynı şekilde takas edilir.

Kaynakça

  1. European Pallet Association, "About EPAL". epal-pallets.org
  2. European Pallet Association, "Quality". epal-pallets.org
  3. European Pallet Association, "EPAL Euro Pallet" teknik veri sayfası. epal-pallets.org
  4. European Pallet Association, "Load carriers overview". epal-pallets.org
  5. European Pallet Association, "EPAL Box Pallet". epal-pallets.org
  6. European Pallet Association, "EPAL CP Pallets". epal-pallets.org
  7. European Pallet Association, basın bülteni, 9 Nisan 2025. PDF
  8. Packaging Journal, "EPAL reports 4 million Euro pallets with QR code in circulation". packaging-journal.de
  9. Wikipedia, "EUR-pallet". en.wikipedia.org
  10. EUR Pallet, "History". eur-pallet.com
  11. SBB Cargo Blog, "60 Jahre Europalette". blog.sbbcargo.com
  12. DHF Magazin, "Happy Birthday, Europalette!". dhf-magazin.com
  13. Pallit, "Euro pallets" (wiki). pallit.com
  14. Raben Group, "A short history of a pallet". raben-group.com
  15. Eurotransport, "EPAL tauscht keine UIC-Paletten mehr", 1 Mart 2017. eurotransport.de
  16. Holliger, "Ende der Tauschfähigkeit von UIC & EPAL Tauschpaletten", Mart 2017. holliger.com
  17. VerkehrsRundschau, "Fraunhofer weitet Kostenstudie zum Palettentausch aus" (2009). verkehrsrundschau.de
  18. Paletten-Report, "Die Kosten des Palettentausches nach DSLV Palettenstudie". paletten-report.de
  19. DSLV, "Palettenklauseln" (Bonner Palettentausch). dslv.org
  20. FoodNavigator, "1,000 counterfeit EPAL Euro pallets seized at Ukrainian/Slovakian border", 17 Eylül 2015. foodnavigator.com
  21. European Pallet Association, "EPAL achieves a major breakthrough in the battle against EPAL Euro pallet counterfeiters in Ukraine", Mayıs 2016. epal-pallets.org
  22. Packmedia, "109 million EPAL euro pallets produced in 2022". packmedia.net
  23. Woodworking Network, "63.5 Million Euro Pallets Made Under Uniform Standards Says EPAL", Eylül 2014. woodworkingnetwork.com
  24. Packaging Revolution, "EPAL Releases First PPWR Declaration Of Conformity". packagingrevolution.net
  25. Paletten-Pool, "Welche 4 Klassen der Europalette gibt es?". paletten-pool.de
  26. "Environmental impacts of wooden, plastic, and wood-polymer composite pallet: a life cycle assessment approach", The International Journal of Life Cycle Assessment, 2021. link.springer.com
  27. Resmî Gazete, 26 Temmuz 2024, Sayı 32613, Ahşap Ambalaj Malzemelerinin Isıl İşleme Tabi Tutulması ve İşaretlenmesine Dair Yönetmelik. resmigazete.gov.tr
  28. KOBİ Aktüel, "EPAL paletler çoklu kullanım özellikleriyle lojistik sektöründeki maliyetleri düşürüyor". kobiaktuel.com.tr
  29. Son Dakika, "EPAL Palet Havuzu Bu Yıl Türkiye'de de Kurulacak" (2019). sondakika.com
  30. Körfezde Haber, "İhracatını EPAL palet ile yapanlar gümrüğe takılmıyor". korfezdehaber.com
  31. "Review of pallet pooling studies" (ResearchGate). researchgate.net
  32. Palettes Europe, "Pallet FAQ: EPAL, ISPM 15, PPWR". palettes-europe.com
  33. European Pallet Association, "Guidelines: Approval of trading with EPAL load carriers" (2019). PDF
  34. "Analysis of an evolutionary game of pallet pooling", PLOS ONE, 2021. journals.plos.org
  35. European Pallet Association, "Becoming an EPAL licensee" (SSS belgesi). PDF
  36. European Pallet Association, "Guidelines: Approval of manufacturers for EPAL Euro pallets" (2019). PDF
  37. European Pallet Association, "Requirement data sheet: EPAL Euro pallet production". PDF
  38. European Pallet Association, "Requirement data sheet: EPAL Euro pallet repair". PDF
  39. European Pallet Association, "Requirements data sheet" (lisans şart sayfaları). epal-pallets.org
  40. Presswood Machine, "Standard Euro Pallet Block Sizes Explained". presswoodmachine.com

EPAL ve EUR tescilli markalardır. Bu sayfa bilgilendirme amaçlıdır; TamEpal, European Pallet Association e.V. ile kurumsal bir bağı olduğunu iddia etmez. Rakamlar belirtilen kaynakların yayın tarihindeki verileridir; güncel değerler için EPAL'in resmi yayınlarına bakın.

Palet fiyat teklifi alın

80x120, 100x120, Turpal, EPAL ve özel ölçü paletler için adet ve teslimat ilini yazın; aynı gün dönüş yapalım.

Ara: 0531 250 49 49Teklif formu

BİZİ ARAYIN 0531 250 49 49

[email protected]